Η τέχνη της στοιχειοθεσίας αποτελεί έναν από τους πιο καθοριστικούς σταθμούς στην ιστορία του βιβλίου και της τυπογραφίας. Από τις πρώτες δεκαετίες μετά την εφεύρεση του Γουτεμβέργιου μέχρι και τους νεότερους χρόνους, η στοιχειοθεσία υπήρξε ο πυρήνας της παραγωγής κάθε έντυπου κειμένου. Στην αρχική της μορφή, η στοιχειοθεσία γινόταν αποκλειστικά με το χέρι. Ο στοιχειοθέτης τοποθετούσε τα μεταλλικά τυπογραφικά στοιχεία ένα προς ένα σε ειδικά συνθετήρια, ώστε να δημιουργηθεί το κείμενο που θα αποτυπωνόταν σε μία σελίδα. Η διαδικασία αυτή απαιτούσε υπομονή, δεξιοτεχνία αλλά και άριστη γνώση τόσο της γλώσσας όσο και της ίδιας της τέχνης της τυπογραφίας. Η αυξημένη ζήτηση για βιβλία, εφημερίδες και άλλα έντυπα κατά τον 19ο αιώνα σε συνδυασμό με την έλευση της βιομηχανικής εποχής, οδήγησε σε σημαντικές τεχνολογικές εξελίξεις που άλλαξαν ριζικά την παραγωγή των εντύπων. Η μηχανική μέθοδος στοιχειοθεσίας ήταν γρηγορότερη, και πιο αποδοτική. Η μετάβαση αυτή οδήγησε την τυπογραφία σε μια νέα εποχή, διευρύνοντας τις δυνατότητες για μαζική κυκλοφορία βιβλίων και εφημερίδων συμβάλλοντας έτσι στην ευρύτερη διάδοση της γνώσης και της πληροφορίας.

Η εξέλιξη της τυπογραφικής εκτύπωσης είναι στενά συνδεδεμένη με την πορεία της τεχνολογίας και τις ανάγκες της κοινωνίας για ταχύτερη και ποιοτικότερη παραγωγή εντύπων. Αφετηρία αποτελούν τα χειροκίνητα πιεστήρια, που χρησιμοποιήθηκαν ευρέως από τον 15ο αιώνα και για πολλούς αιώνες αποτέλεσαν τον βασικό μηχανισμό αναπαραγωγής κειμένων και εικόνων. Η λειτουργία τους βασιζόταν στη χειροκίνητη πίεση, απαιτώντας υπομονή, ακρίβεια και σωματικό μόχθο. Αργότερα, με την είσοδο της μηχανικής ενέργειας έφερε τα ηλεκτροκίνητα πιεστήρια, τα οποία μείωσαν τον χρόνο παραγωγής και βελτίωσαν την αποδοτικότητα, επιτρέποντας την εκτύπωση σε μεγαλύτερη κλίμακα. Ο 20ος αιώνας έφερε την καθιέρωση πιο εξειδικευμένων και αποδοτικών μηχανών. Το Original Heidelberg, εμβληματική μηχανή της εποχής, ξεχώρισε για την αξιοπιστία και την ακρίβειά του, αποτελώντας σύμβολο της βιομηχανικής τυπογραφίας. Η επόμενη τομή ήρθε με τη μέθοδο της offset εκτύπωσης. Αρχικά εφαρμόστηκε με λιθογραφία, αξιοποιώντας τις χημικές ιδιότητες λίθων για τη μεταφορά της εικόνας. Στη συνέχεια εξελίχθηκε με τη χρήση μεταλλικών πλακών (τσίγκων), μια πρακτική που καθιερώθηκε διεθνώς ως το κύριο μέσο εκτύπωσης του 20ού αιώνα, χάρη στην ταχύτητα, την καθαρότητα και την αντοχή της διαδικασίας. Η πορεία αυτή, από τα χειροκίνητα πιεστήρια έως τις offset τεχνικές, φανερώνει τη διαρκή προσπάθεια του ανθρώπου να εκτυπώνει πιο γρήγορα, πιο αποτελεσματικά και με καλύτερη ποιότητα, υπηρετώντας τη διάδοση της γνώσης και της πληροφορίας σε ολοένα ευρύτερα κοινωνικά στρώματα.

Η βιβλιοδεσία αποτελεί το τελευταίο και καθοριστικό στάδιο της παραγωγής ενός βιβλίου, καθώς δημιουργεί το «κέλυφος» που το προστατεύει και του δίνει την τελική του μορφή. Η διαδικασία περιλαμβάνει την ενοποίηση των έντυπων σελίδων, είτε με συγκόλληση είτε με ράψιμο, την πίκμανση (το τσάκισμα των φύλλων ώστε να λυγίζουν ομαλά), την προσθήκη του εξωφύλλου και το στρογγύλεμα της ράχης. Κάθε βήμα δεν εξυπηρετεί μόνο τη θωράκιση από τη φθορά του χρόνου, αλλά χαρίζει στο βιβλίο ανθεκτικότητα, πρακτικότητα και λειτουργικότητα. Ο βιβλιοδέτης, ακολουθώντας τις τεχνικές και τα πρότυπα της εποχής του, συνδύαζε δεξιοτεχνία και αισθητική: επέλεγε υλικά, χρώματα και μεθόδους, διαμορφώνοντας την ιδιαίτερη ταυτότητα κάθε βιβλίου. Με την εξέλιξη της τεχνολογίας, στο πλευρό του παραδοσιακού χειροποίητου τρόπου ήρθαν να προστεθούν μηχανές που διευκόλυναν και επιτάχυναν τη διαδικασία, προσφέροντας ομοιομορφία και ποιότητα σε μεγάλη κλίμακα. Έτσι, η βιβλιοδεσία δεν είναι μόνο μια τεχνική διαδικασία· είναι μια τέχνη που αποτυπώνει την ισορροπία ανάμεσα στη λειτουργικότητα και την αισθητική, ενώ παράλληλα αντικατοπτρίζει τη διαρκή μετάβαση από την παραδοσιακή χειροτεχνία στη βιομηχανική παραγωγή του βιβλίου.